Karl Marks ( 1818-1883) estas
Germana ekonomisto kaj socia filozofo, naskighis en Trier—urbeto
de okcidenta Germanio. Marks vivis en la historia periodo, kiam
kapitalistoj de Okcidenta mondo kruele premis enlandan popolon kaj
freneze ekspluatis kaj rabis koloniajn richfontojn (ekz. Britio
lanchis Opian Militon al Chinio). Tiam, laboristoj de chiuj landoj
en Europo ofte strikis kaj detruis mashinojn. (卡尔. 马克思 [1818-1883]
是德国经济学家和社会哲学家, 生于德国西部的小城市特里尔. 马克思生活的历史时期西方世界的资本家残酷地压榨国内人民, 疯狂地开发和掠夺殖民地
(例如, 英国对中国发动的鸦片战争). 那时欧洲各国的工人经常罢工和毁坏机器.)
Post studi leghon kaj filozofion en universitato, Marks komencis
redakti liberalan jhurnalon en Germanio. En 1843, li iris al Parizo,
kaj en 1848, kun lia amiko Engels li publikigis la faman libreton
<<Kompartista Manifesto>>, kaj elpunktis, konstrui komunisman
socion estas la vere necesa orientigho de homara evoluo. Li partoprenis
la revolucian movadon en Germanio (1848-1849), kaj elpelita de germana
registaro. (在大学学习了法律和经济学之后, 马克思开始在德国编辑自由派的报纸. 1843年, 他去到巴黎, 与他的朋友恩格斯发表了著名的小书《共产党宣言》,并指出,建设共产主义社会是人类进化的真正必要方向。1848-1849年他参加了德国的革命运动,被德国政府驱逐出境。)
En 1850, li iris al Londono, kaj vivis tie la resta tempo de lia
vivo. En Londono Marks prizorge studis europan laboristan movadon
kaj kapitalisman ekonomikon. Li resumis la sperton de europa laborista
movado kaj elpunktis, laborista klaso devas klopodi de mem-viva
klaso eniras en mem-konscia klaso. Li laudis la gvidantojn de Pariza
Komunumo chiuj venas de balotado. En 1867, li fondis Unuan Internacion
kaj publikigis la unuan volumon de <<La Kapitalo>>.
Post li mortis, Engels publikigis la duan volumon kaj trian volumon
de <<La Kapitalo>>. La monumenta verko profunde malkovris
la fakton—kapitalisto kruele ekspluatas la plusvaloron de laboristo,
kaj emfazas, komunisma idealo estas realigi veran kaj racian humanismon.
(1850年,他去到伦敦,在那里度过了后半生。在伦敦马克思仔细地研究了欧洲的工人运动和资本主义经济学,并指出,工人阶级必须努力从自生的阶级进入自觉的阶级。他赞扬巴黎公社的领导人都是来自选举。1867年他建立了第一国际,并发表了《资本论》第一卷。他去世后恩格斯发表了《资本论》的第二卷和第三卷。这本巨著深刻揭发了资本家残酷剥削工人的剩余价值的事实,并强调,共产主义理想是实现真正的、合理的人道主义。)
Marks konstruis la filozofian bazon de dialektika materialismo kaj
historia materialismo. La filozofia penso emfazas, superstrukturo
kaj ekonomia bazo estas interreaga, kaj ili devas adapti unu la
alian. Ghis nun, la filozofia penso estas la plej efikaj mondkoncepto,
vivkoncepto kaj metodologio por observi, analizi kaj solvi problemojn
de la mondo. Li ankau emfazas, filozofio ne nur uzata por klarigi
la mondon, grave estas reformi la mondon---igas la mondon pli racia
kaj pli bona. (马克思构建了辩证唯物主义和历史唯物主义的哲学基础。这个哲学思想强调,上层建筑和经济基础是相互作用的,它们必须相互适应。至今,这个哲学思想仍是观察、分析和解决世界上的问题的最有效的世界观,人生观和方法论。他还强调,哲学不只是用来解释世界,重要的是改造世界---使世界更合理,更美好。)
|